‘ถ้าบางอย่างเปลี่ยนแปลงไม่ได้ ก็แค่ยอมรับมัน’ รู้จัก ‘Amor fati’ แนวคิดที่สอนให้โอบรับทุกโชคชะตาไม่ว่าจะดีหรือร้าย

  • Project: ‘ถ้าบางอย่างเปลี่ยนแปลงไม่ได้ ก็แค่ยอมรับมัน’ รู้จัก ‘Amor fati’ แนวคิดที่สอนให้โอบรับทุกโชคชะตาไม่ว่าจะดีหรือร้าย
  • Business Unit: Publisher

ว่ากันว่า ‘ชีวิตคือความไม่แน่นอน’ เพราะมันจะพาเราไปเจอกับทั้งความสุขและความทุกข์ ความสุขเป็นสิ่งที่ทุกคนปรารถนา แล้วความทุกข์ล่ะ? มันคงเป็นสิ่งที่หลายคนไม่อยากเจอ แต่ชีวิตก็พาเราไปพบกับมันจนได้ในที่สุด ไม่ว่าจะใช้ชีวิตอย่างระมัดระวังมากแค่ไหนก็ตาม

แต่เชื่อหรือไม่ว่ามีวลีภาษาละตินวลีหนึ่ง ที่เสนอให้เราโอบรับทุกทุกความสุขและทุกข์ มันคือ ‘Amor fati’ มาจากคำว่า ‘amor’ ที่แปลว่า รัก และ ‘fati’ ที่แปลว่า โชคชะตา ซึ่งเมื่อรวมกันแล้วอาจแปลได้ว่า ‘ความรักในโชคชะตา’

โดยคำคำนี้มาจาก 

ฟรีดริช นีตซ์เช (Friedrich Nietzsche) นักปรัชญาชาวเยอรมัน เจ้าของวลี ‘พระเจ้าตายแล้ว’ ผู้ที่ชีวิตประสบทั้งความยากลำบาก โรคภัยไข้เจ็บ การถูกใส่ร้ายและเป็นบ้าสติแตก โดยเขาได้เขียนถึง Amor fati ไว้ในงานเขียนหลายครั้ง โดยครั้งหนึ่งเขากล่าวไว้ว่า

“สูตรแห่งความยิ่งใหญ่ของการเป็นมนุษย์นั้นอยู่ที่ ‘ความรักในโชคชะตา’ (Amor fati) มันคือความรักที่ไม่ต้องการสิ่งใดที่แตกต่าง ไม่ก้าวหน้า ไม่ถอยหลัง ไม่ดำรงคงอยู่ชั่วนิรันดร์ และไม่เพียงแค่ต้องแบกรับกับความจำเป็นทั้งหลาย หากยังต้องปกปิดตนเองจากมันน้อยลง จงเผชิญหน้ากับสิ่งเหล่านั้น และจงรักมันด้วย”

‘Amor fati’ ในสายตาของนีตซ์เชจึงเป็นการโอบรับทุกสิ่งทุกอย่างไม่ว่าจะสุขหรือทุกข์ ผ่านการมองว่าสิ่งเหล่านี้เป็นสิ่งที่เราต้องเผชิญอยู่แล้ว และไม่อาจปฏิเสธมัน แต่มากกว่าการจะมาคร่ำครวญและเศร้าเสียใจ ความสุขและทุกข์เหล่านี้กลับเป็นสิ่งที่เปิดเผยตัวตน และทำให้เราเข้าถึงสภาวะความเป็นจริงสูงส่งบางอย่าง 

แนวคิดเช่นนี้ไม่ได้ปรากฏครั้งแรกในงานเขียนของนีตซ์เชเท่านั้น แต่กลับปรากฏก่อนหน้ามาก่อนนับพันปี ในชื่อที่แตกต่างออกไปโดยนักปรัชญาชาวกรีกนาม ‘Epictetus’ ที่เสนอแนวคิดดังกล่าวไว้ในงานเขียนว่า ‘ท่านจงอย่าแสวงหาสิ่งที่จะเกิดขึ้นตามที่ท่านต้องการ แต่จงปรารถนาให้สิ่งที่เกิดขึ้นเป็นไปตามที่มันเกิด แล้วท่านก็จะมีความสุข’

ไม่ว่าจะจากนีตซ์เช หรือ Epictetus ‘Amor fati’ ก็เป็นแนวคิดที่มีหัวใจเดียวกัน คือสอนให้เรารู้ว่า หากเราสามารถยอมรับกับสิ่งที่เกิดขึ้นทั้งดีและร้าย ผ่านการเข้าใจว่าสิ่งนั้นอยู่นอกเหนือการควบคุมของเรา เราก็จะสามารถเผชิญหน้ากับมันด้วยความร่าเริงและเข้มแข็งได้เสมอ 

อ้างอิง